Manggagamot, Punong Bayan, at Isa sa mga Tagapaglatag ng Makabagong Mariveles
1936–1996
Sa kasaysayan ng Mariveles, may mga pinunong ang pamana ay hindi lamang nasusukat sa haba ng kanilang panunungkulan, kundi sa mga institusyon at pamayanang patuloy na ginagamit at kinikilala ng mga susunod na salinlahi.
Isa sa kanila si Dr. Carlos “Carling” Lara Sarreal, isang manggagamot at dating Punong Bayan ng Mariveles na namuno sa bayan sa isang napakahalagang panahon ng pagbabago. Sa ilalim ng kanyang administrasyon, unti-unting nagbago ang Mariveles mula sa isang tahimik na bayang pantalan tungo sa isang mahalagang sentrong industriyal ng Bataan.
Kapanganakan at Pamilya
Isinilang si Carlos Lara Sarreal noong Nobyembre 4, 1936 sa Mariveles, Bataan. Ang kanyang mga magulang ay sina Jose Sarreal Sr. at Prudencia Lara.
Sa mga lokal na salaysay ng kasaysayan ng Mariveles, ang pamilya Sarreal ay kabilang sa mga pamilyang matagal nang kaugnay ng paglilingkod sa bayan. Si Carlos ay apo ni Agatona De Leon, o “Cabesang Tonang,” sa pamamagitan ng kanyang anak na si Jose Sarreal Sr. Ang pangalang Sarreal ay naging bahagi rin ng kasaysayang pampolitika at panlipunan ng lumang Mariveles.
Edukasyon at Pagiging Manggagamot
Lumaki si Carlos Sarreal sa Mariveles at dito rin nagsimula ang kanyang pag-aaral.
Ayon sa naunang talambuhay na naingatan tungkol sa kanya, nagtapos siya ng elementarya sa A.G. Llamas Elementary School, dating Mariveles Elementary School, noong 1950.
Noong 1954, nagtapos naman siya ng sekundarya sa Mariveles Institute, na kalaunan ay naging Llamas Memorial Institute.
Ipinagpatuloy niya ang mas mataas na edukasyon sa University of Santo Tomas, kung saan nagtapos siya ng Doctor of Medicine.
Dahil dito, bago pa man siya makilala bilang Punong Bayan, dala na niya ang propesyon at pananaw ng isang manggagamot na nakatuon sa kapakanan at pangangailangan ng tao.
Ang Kanyang Pamilya
Napangasawa ni Dr. Carlos Sarreal si Cristina Singson ng Ilocos Sur.
Nagkaroon sila ng tatlong anak na sina:
Marco Carlos, Cristina Monica, at Alexis.
Hindi lamang si Carlos ang naglingkod sa pamahalaang bayan. Ang kanyang asawa na si Cristina S. Sarreal ay kalaunan ding naglingkod sa pamahalaang lokal ng Mariveles. Ang mga tala ng mga dating lokal na opisyal ay naglalagay sa kanya sa pamunuan ng bayan noong unang bahagi ng dekada 1980.
Tatlong Sunod na Panunungkulan Bilang Punong Bayan
Si Carlos L. Sarreal ay namuno sa Mariveles sa loob ng tatlong magkakasunod na termino:
1968–1971, 1972–1975, at 1976–1979.
Ang talaang pangkasaysayan na inilathala ng 1Bataan ay kumukumpirma sa tatlong magkakasunod na termino ng kanyang administrasyon.
Ang panahong ito ay napakahalaga sa kasaysayan ng bayan sapagkat dito nagsimula ang malaking pagbabagong pang-ekonomiya, pang-industriya, at pang-demograpiko ng Mariveles.
Mariveles sa Panahon ng Malaking Pagbabago
Noong Hunyo 21, 1969, habang si Sarreal ang Punong Bayan, isinabatas ang Republic Act No. 5490, na nagtatag sa Mariveles bilang isang pangunahing port of entry at Foreign Trade Zone.
Hindi ito simpleng pagbabago ng katawagan. Naging simula ito ng malawakang industrial development na magbabago sa pisikal, ekonomiko, at panlipunang anyo ng Mariveles.
Noong Nobyembre 20, 1972, sa ilalim ng Presidential Decree No. 66, nilikha ang Export Processing Zone Authority at itinakda ang pamamahala sa export processing zone sa Port of Mariveles. Ito ang yugto ng paglago ng Bataan Export Processing Zone o BEPZ, na magiging isa sa pinakamahalagang industrial centers sa bansa.
Samakatuwid, ang halos buong panahon ng malaking pagbabagong ito ay kasabay ng panunungkulan ni Mayor Carlos Sarreal.
Bilang lokal na Punong Bayan, kinailangan ng kanyang administrasyon na harapin ang mabilis na paglaki ng populasyon, pangangailangan sa pabahay, tubig, pamilihan, serbisyong pampubliko, mga bagong komunidad, at iba pang hamon na kaakibat ng industriyalisasyon.
Ang Pagkakatatag ng Mariveles Water District
Isa sa pinakamalinaw at dokumentadong pamana ng administrasyong Sarreal ay ang Mariveles Water District o MARIWAD.
Matagal nang problema ng Mariveles ang sapat at ligtas na suplay ng tubig. Ayon mismo sa kasaysayan ng MARIWAD, ang lumang water system ng bayan ay itinayo pa noong 1938 para sa Quarantine Service sa Mariveles Harbor. Pagsapit ng mga sumunod na dekada, hindi na nito kayang tugunan ang lumalaking populasyon ng bayan.
Noong Hunyo 7, 1977, ang Sangguniang Bayan ng Mariveles sa pamumuno ni Mayor Carlos L. Sarreal ay nagpasa ng resolusyong lumilikha sa Mariveles Water District.
Noong Disyembre 5, 1977, binigyan ito ng Local Water Utilities Administration ng Certificate of Conformance, dahilan upang maging ika-48 water district sa bansa na kabilang sa sistema ng LWUA.
Ito ang isa sa pinakamahalagang konkretong pamana ng kanyang administrasyon sapagkat ang pagkakaroon ng organisadong water district ay naging mahalagang bahagi ng patuloy na paglaki ng Mariveles.
Ang Pamilihang Bayan
Binabanggit din sa orihinal na talambuhay ni Mayor Sarreal ang pagtatatag at pagpapaunlad ng Pamilihang Bayan ng Mariveles bilang isa sa mga pangunahing nagawa ng kanyang administrasyon.
Ang mga lokal na tala ng kasaysayan ng Mariveles ay nag-uugnay rin sa kanya sa pagpapaunlad ng public market, na naging mahalagang sentro ng kalakalan at kabuhayan sa poblacion at sa lumalaking komunidad sa paligid nito.
Hanggang ngayon, ang Mariveles Public Market ay matatagpuan sa mismong sentrong bahagi ng Barangay San Carlos, malapit sa barangay hall at sa pampublikong aklatang ipinangalan kay Mayor Sarreal.
Barangay San Carlos
Isa pang mahalagang bahagi ng pamana ni Mayor Sarreal ang Barangay San Carlos.
Hindi ito, gaya ng karaniwang maaaring isipin, basta ipinangalan lamang kay San Carlos o sa isang patron ng simbahan. Ayon sa lokal na kasaysayan ng Mariveles at mga tala ng Barangay San Carlos, ang pangalan nito ay iniuugnay kay Mayor Dr. Carlos “Carling” Lara Sarreal, na kinikilalang pangunahing personalidad sa pagkakatatag at pagbuo ng pamayanang ito sa panahon ng kanyang administrasyon.
Ang pagbuo ng bagong pamayanan ay nangyari kasabay ng mabilis na pagbabago sa sentro ng Mariveles dahil sa industriyalisasyon at pagdating ng maraming manggagawa at kanilang pamilya.
Sa kasalukuyan, opisyal na kinikilala ng Philippine Statistics Authority ang San Carlos bilang isa sa 18 barangay ng Mariveles.
Ang Pangalan Niya ay Patuloy na Nabubuhay
Maraming taon matapos ang kanyang panunungkulan, muling binigyang-buhay ang alaala ni Mayor Sarreal sa pamamagitan ng pagtatatag ng:
Mayor Carlos L. Sarreal Public Library and Learning Hub
Matatagpuan ito sa Barangay San Carlos, Mariveles at ipinangalan sa dating Punong Bayan bilang pagkilala sa kanyang paglilingkod at ambag sa kasaysayan ng komunidad.
Ang pasilidad ay nakatala rin sa opisyal na directory ng National Library of the Philippines bilang Mayor Carlos L. Sarreal Public Library and Learning Hub.
Higit pa rito, pinili ng Department of the Interior and Local Government, Bataan ang aklatan bilang pilot barangay-level Local Governance Resource Center o LGRC sa Central Luzon. Ginagamit ito hindi lamang bilang tradisyunal na aklatan kundi bilang sentro ng kaalaman, pagsasanay, information sharing, at good governance.
Sa ganitong paraan, ang pangalang Carlos Sarreal ay hindi lamang nananatili sa mga lumang tala ng munisipyo. Patuloy itong nakaugnay sa edukasyon, serbisyo publiko, kaalaman, at pamamahala.
Pagpanaw
Pagkatapos ng kanyang paglilingkod sa bayan, nanirahan si Dr. Carlos Sarreal sa California, United States.
Ayon sa naunang talambuhay tungkol sa kanya, doon siya binawian ng buhay dahil sa karamdaman noong 1996.
Siya ay animnapung taong gulang noong taon ng kanyang pagpanaw.
Ang Kanyang Pamana sa Mariveles
Kapag tinitingnan ngayon ang Mariveles, marami sa mga pagbabagong nagsimula noong dekada 1960 at 1970 ay bahagi na ng pang-araw-araw na buhay ng bayan.
Ang Mariveles Water District, ang Pamilihang Bayan, ang Barangay San Carlos, at ngayon ang Mayor Carlos L. Sarreal Public Library and Learning Hub ay mga institusyong nagpapaalala sa isang panahon kung kailan kailangang ihanda ang lumang Mariveles para sa isang bagong yugto ng mabilis na industriyalisasyon at paglaki.
Hindi lamang siya isang pangalan sa talaan ng mga dating Punong Bayan.
Si Dr. Carlos “Carling” Lara Sarreal ay bahagi ng henerasyong namuno sa Mariveles sa mismong yugto ng pagbabago nito mula sa isang maliit na bayang pantalan tungo sa isa sa pinakamahalagang industrial communities ng Bataan.
Ang kanyang pangalan ay nananatili hindi lamang sa kasaysayan, kundi sa mismong heograpiya at mga institusyon ng bayang kanyang pinagsilbihan.
Mabuhay ang alaala ni Dr. Carlos “Carling” Lara Sarreal.
Mabuhay ang Barangay San Carlos.
Mabuhay ang kasaysayan ng Mariveles.
Mariveles Historical Society
Preserving Our Past. Understanding Our Roots. Inspiring Future Generations.
0 Comments