Mula sa Himagsikan, Aglipayanismo at Pakikibaka para sa Isang Simbahang Pilipino Hanggang sa Pag-angat ng Isang Dating Pari ng Mariveles Bilang Obispo Máximo
Ang kasaysayan ng Iglesia Filipina Independiente sa Mariveles, Bataan ay hindi lamang kuwento ng isang simbahan, isang gusali, o isang relihiyosong denominasyon.
Isa itong kuwento ng pananampalataya, nasyonalismo, rebolusyon, pagkawasak, muling pagbangon, at mahigit isang siglong pakikibaka ng mga Pilipino upang magkaroon ng isang simbahang tunay na nakaugat sa kanilang sariling pagkakakilanlan.
At sa Mariveles, ang kasaysayang ito ay lalong nagiging makabuluhan dahil ang ilan sa mga unang pamilyang nagtaguyod sa Iglesia Filipina Independiente ay nagmula rin sa mga pamilyang naging bahagi ng kilusang makabayan at ng Himagsikang Pilipino.
Mula sa munting kapilya sa Sitio Sarmento noong 1904, hanggang sa pagkakaroon ng sariling parokya at simbahan, at hanggang sa paglilingkod sa Mariveles ng isang paring kalaunang magiging ika-labing-apat na Obispo Máximo ng Iglesia Filipina Independiente, si The Most Rev. Joel Ocop Porlares, ang kasaysayan ng Aglipayanismo sa Mariveles ay bahagi ng mas malawak na kasaysayan ng bayan at ng bansang Pilipinas.
Ang Ugat ng Isang Simbahang Pilipino
Upang maunawaan kung bakit isinilang ang Iglesia Filipina Independiente, kailangang bumalik sa panahon ng kolonyalismong Espanyol.
Sa loob ng mahigit tatlong siglo, naging napakalakas ng impluwensiya ng Simbahang Romano Katoliko sa buhay pampolitika, panlipunan, pang-ekonomiya at panrelihiyon ng Pilipinas.
Kasabay nito, lumitaw ang matagal nang usapin tungkol sa Filipinisasyon ng mga parokya.
Maraming paring sekular na Pilipino ang naniniwalang dapat silang magkaroon ng karapatang mamahala sa mga parokya sa sariling bayan, sa halip na manatiling kontrolado ng mga orden ng mga prayleng Espanyol.
Ang sigalot na ito ay naging bahagi ng mas malawak na paggising ng kamalayang makabayan ng mga Pilipino.
Isa sa pinakamahalagang pangyayari rito ang pagbitay noong Pebrero 17, 1872 kina Padre Mariano Gómez, Padre José Burgos at Padre Jacinto Zamora, na mas kilala bilang GOMBURZA.
Ang kanilang kamatayan ay naging simbolo ng kawalang-katarungan at diskriminasyong dinanas ng mga Pilipinong pari.
Pagkaraan ng dalawampu't apat na taon, sumiklab ang Himagsikang Pilipino noong 1896.
Sa pag-usbong ng Rebolusyon, ang hangarin para sa kalayaan ay hindi lamang naging pampolitika.
Umabot din ito sa larangan ng relihiyon.
Ang World Council of Churches mismo ay nag-uugnay sa pagsilang ng Iglesia Filipina Independiente sa mahabang pakikibaka ng mga Pilipino para sa pambansang kalayaan at sa kilusan ng mga Pilipinong pari laban sa kolonyal na dominasyon.
Gregorio Aglipay at ang Rebolusyong Pilipino
Isa sa mga naging pangunahing mukha ng kilusang ito si Padre Gregorio Labayan Aglipay.
Isa siyang paring Pilipino na naging malapit sa pamahalaang rebolusyonaryo ni Heneral Emilio Aguinaldo.
Sa panahon ng Himagsikan, hinirang siyang Vicario General Castrense, isang mataas na tungkuling panrelihiyon na may kaugnayan sa mga puwersa ng pamahalaang rebolusyonaryo.
Sa panahong iyon, lumalakas na ang panawagan para sa pagkakaroon ng isang pambansang simbahang hindi nakapailalim sa kapangyarihan ng mga prayleng Espanyol at ng Roma.
Hindi lamang si Aglipay ang nag-isip tungkol dito.
Maging sina Apolinario Mabini, Isabelo de los Reyes at iba pang makabayang Pilipino ay bahagi ng mas malaking usapin tungkol sa kalayaan ng Simbahan sa isang malayang bansang Pilipino.
Agosto 3, 1902: Pagsilang ng Iglesia Filipina Independiente
Noong Agosto 3, 1902, ipinahayag ni Don Isabelo de los Reyes, na mas kilala bilang Don Belong, kasama ng mga lider ng Unión Obrera Democrática, ang pagtatatag ng isang malayang simbahang Pilipino.
Ito ang Iglesia Filipina Independiente, o IFI.
Tinawag din itong Philippine Independent Church, at sa karaniwang pananalita ay nakilala bilang Simbahang Aglipayano dahil kay Gregorio Aglipay.
Si Aglipay ang piniling maging unang Obispo Máximo, o Supreme Bishop.
Napakabilis ng naging paglaganap ng bagong simbahan.
Ayon sa World Council of Churches, umabot sa humigit-kumulang dalawang milyong dating Romano Katoliko ang naakit sa bagong simbahan sa unang panahon nito, malaking bahagi dahil sa malakas nitong pagkakaugnay sa nasyonalismong Pilipino.
Para sa marami, ang pagiging Aglipayano ay hindi lamang pagbabago ng simbahan.
Isa rin itong pahayag ng pagiging Pilipino.
Nang Mapunta sa mga Aglipayano ang Maraming Dating Simbahang Katoliko
Isa sa pinakamahalaga at pinakamainit na bahagi ng unang kasaysayan ng IFI ang usapin tungkol sa mga lumang simbahang Romano Katoliko.
Sa ilang bayan, nang sumapi ang dating paring Romano Katoliko sa Iglesia Filipina Independiente, sumunod sa kanya ang malaking bahagi ng kanyang kongregasyon.
Dahil ang pari at mga mamamayan ay patuloy na gumagamit ng simbahan, kumbento, sementeryo at iba pang ari-ariang pansimbahan, nagkaroon ng matinding pagtatalo tungkol sa kung kanino talaga ang mga ito.
Sa ilang bayan, napunta sa pangangasiwa ng mga Aglipayano ang dating mga simbahang Katoliko.
Sa ibang lugar naman, ang mga lokal na opisyal at malaking bahagi ng populasyon ay sumuporta sa paggamit ng mga gusaling ito ng bagong Iglesia Filipina Independiente.
Kaya noong unang bahagi ng ika-dalawampung siglo, maraming lumang simbahang dating ginagamit ng Simbahang Romano Katoliko ang pansamantalang napasailalim sa paggamit o kontrol ng mga Aglipayano.
Ngunit hindi nagtagal, umabot sa hukuman ang mga sigalot na ito.
Ang Kaso ng Barlin v. Ramirez
Isa sa pinakamahalagang kasong naging batayan sa usapin ng mga ari-arian ng simbahan ay ang Barlin v. Ramirez, G.R. No. L-2832.
Naganap ang kontrobersiya sa Lagonoy, Camarines Sur.
Si Padre Vicente Ramirez ay dating paring Romano Katoliko na namamahala sa lokal na parokya.
Nang sumapi siya sa Iglesia Filipina Independiente, ipinagpatuloy niya at ng kanyang mga tagasunod ang paggamit sa simbahan, kumbento, sementeryo at mga kagamitan ng dating parokyang Romano Katoliko.
Umabot sa Korte Suprema ang usapin.
Noong 1906, kinilala ng hukuman ang karapatan ng Simbahang Romano Katoliko sa naturang mga ari-arian.
Ang prinsipyong lumitaw sa kasong ito ay mahalaga.
Ang isang paring binigyan ng pangangasiwa sa ari-arian bilang kinatawan ng Simbahang Romano Katoliko ay hindi maaaring dalhin o ilipat lamang ang ari-ariang iyon sa ibang denominasyon kapag siya ay umalis sa naunang simbahan.
Ang mga sumunod pang kaso ay nagpatibay sa pagbabalik ng maraming dating simbahang Romano Katoliko sa legal na possession ng Simbahang Romano Katoliko. Sa isang kaso noong 1909, iniutos mismo ng Korte Suprema na ibalik sa Roman Catholic Apostolic Church ang ilang mga gusali at ari-ariang ginagamit ng Iglesia Filipina Independiente.
Ayon sa buod ng World Council of Churches, noong 1906 ay nagkaroon ng desisyong nagresulta sa pagbabalik sa Simbahang Romano Katoliko ng mga simbahang ginagamit ng bagong Iglesia Filipina Independiente, bagay na naging malaking dagok sa batang denominasyon.
Mahalagang linawin na hindi ito isang simpleng kuwento na "kinuha ng Aglipay ang lahat ng simbahang Katoliko at pagkatapos ay binawi ng Katoliko."
Mas kumplikado ang kasaysayan.
Iba-iba ang kalagayan sa bawat bayan.
May mga dating paring Katoliko na sumapi sa IFI.
May mga kongregasyong halos buong-buo na sumunod sa kanilang pari.
May mga lokal na pamahalaang kumilala sa kanilang paggamit sa mga gusali.
At mayroon ding serye ng mga kasong umabot hanggang sa pinakamataas na hukuman.
Ngunit sa huli, napilitang magtayo o kumuha ng sariling mga simbahan at lupain ang maraming kongregasyong Aglipayano.
Sa halip na mawala, lalo nitong hinubog ang Iglesia Filipina Independiente bilang isang hiwalay, matatag at tunay na pambansang institusyong panrelihiyon.
Ang Pagdating ng Iglesia Filipina Independiente sa Mariveles
Sa gitna ng napakabilis na paglaganap ng bagong simbahan sa Pilipinas, nakarating ang kilusang Aglipayano sa Mariveles.
Ayon sa lokal na kasaysayan ng kongregasyon, noong Mayo 1904, dalawang taon lamang matapos ipahayag ang pagkakatatag ng IFI, dumating sa Mariveles ang mga misyonero ng bagong simbahan.
Nagtayo sila ng isang maliit na kapilya sa Sitio Sarmento, malapit sa lugar na kinaroroonan ngayon ng Balon Antilo.
Dito idinaos ang mga unang misa, pagbibinyag, panalangin at iba pang gawaing panrelihiyon ng mga Aglipayano sa Mariveles.
Sa panahong hindi pa maayos na nagagamit ang lumang simbahang Romano Katoliko dahil sa kalagayan at pagkasira nito, naging mahalagang sentro ng pananampalataya ang maliit na kapilyang ito para sa mga bagong kasapi ng IFI.
Ayon sa lokal na tala, isa sa mga batang bininyagan sa kapilya sa Sitio Sarmento si Aurea de Leon, anak nina Eustaquio de Leon at Angela Baldonado.
Mahalagang detalye ito sapagkat ipinapakita nitong mula pa sa mga unang taon ng ika-dalawampung siglo ay mayroon nang organisadong pamayanang Aglipayano sa Mariveles.
Ang mga Unang Pamilyang Aglipayano ng Mariveles
Mabilis na lumaki ang bilang ng mga tagasunod ng bagong simbahan.
At kapansin-pansin sa kasaysayan ng IFI sa Mariveles na ilan sa mga pamilyang naging tagapagtaguyod nito ay may malalim ding koneksiyon sa makabayang kasaysayan ng bayan.
Isa sa pinakamahalagang personalidad na kaugnay ng unang pamayanang ito si Agatona de Leon, na kilala sa Mariveles bilang Cabesang Tonang.
Mahalagang maitama ang kanyang genealogy.
Si Agatona de Leon ang ina nina Esteban Gonzales at Melchor Gonzales, mula sa kanyang unang asawa na si Victorino Gonzales.
Sina Esteban at Melchor ay parehong iniuugnay sa Katipunan at sa pakikibaka para sa kalayaan.
Sa kanyang ikalawang asawa na si Julian Sarreal, naging anak naman ni Agatona si Jose de Leon Sarreal Sr.
Samakatuwid, anak ni Agatona si Jose Sarreal Sr., hindi apo.
Ang mga apo ni Cabesang Tonang sa linyang Sarreal ay kinabibilangan nina Jose Sarreal Jr. at Dr. Carlos “Carling” Lara Sarreal.
Mahalagang malinaw ang ugnayang ito dahil ang mga pamilyang Gonzales, de Leon at Sarreal ay paulit-ulit na lumilitaw sa pampolitika, panlipunan at panrelihiyong kasaysayan ng Mariveles.
Kabilang din sa mga pangalang naitala bilang mga unang tagapagtaguyod at kasapi ng pamayanang Aglipayano sina:
Domingo Yraola, Rafael Echevarria, Severino Palma, Adriano Balan, Francisco Mendoza, Wenceslao Geraldez, Fidel Gonzales, Agripino Samson, Simeon Rodriguez Zapanta, Norberto Lioc, Gregorio Lumayra, Jacobe Macatual, Marcelo Gallardo, gayundin ang mga kasapi ng mga pamilyang Rubia, Ramirez, at marami pang iba.
Hindi naging madali ang kanilang piniling landas.
Ang pagiging Aglipayano noong unang bahagi ng ika-dalawampung siglo ay maaaring maging sanhi ng alitan sa pamilya at komunidad.
May mga magkakamag-anak na nahati sa pagiging Romano Katoliko at Aglipayano.
May mga dating magkakasamang nagsisimba na napabilang sa magkaibang denominasyon.
May pagtutol.
May pangungutya.
May tensiyon.
Ngunit nagpatuloy ang bagong kongregasyon.
Pananampalataya at Nasyonalismo
Isa sa mga dahilan kung bakit mabilis na tinanggap ng ilang makabayang Pilipino ang IFI ay dahil malinaw ang koneksiyon nito sa pambansang identidad.
Ang simbahan ay pinamumunuan ng mga Pilipino.
Ginamit nito ang mga katutubong wika.
At ipinakita nito na hindi kailangang kontrolin mula sa ibang bansa ang isang Kristiyanong simbahan sa Pilipinas.
Kaya para sa maraming unang Aglipayano, ang pagiging Kristiyano at pagiging makabayan ay hindi magkasalungat.
Magkaugnay ang mga ito.
Ang kanilang pananampalataya ay kasabay ng kanilang paniniwalang may kakayahan ang mga Pilipino na pamahalaan ang sariling simbahan at sariling bayan.
Pagkawasak sa Ikalawang Digmaang Pandaigdig
Makalipas ang halos apat na dekada, dumating ang isa na namang malaking pagsubok.
Ang Ikalawang Digmaang Pandaigdig.
Dahil sa napakahalagang estratehikong lokasyon ng Mariveles sa dulo ng Bataan Peninsula, malaki ang pinsalang dinanas ng bayan.
Napilitang lumikas ang maraming pamilya.
Nasira ang mga tahanan.
Nasunog ang mga gusali.
Nawasak ang malaking bahagi ng lumang poblacion.
Kasama sa mga gusaling napinsala at nawala ang simbahan ng Iglesia Filipina Independiente.
Ngunit hindi nawala ang kongregasyon.
Muling Pagbangon Pagkatapos ng Digmaan
Pagkatapos ng digmaan, nagsimulang bumalik sa Mariveles ang mga pamilyang lumikas.
Hinarap nila ang isang bayang kailangang itayo halos mula sa simula.
Noong 1946, nagtayo ang mga Aglipayano ng pansamantalang simbahan gamit ang mga magagaang materyales.
Hindi marangya ang gusali.
Ngunit mahalaga ang ibig sabihin nito.
Sa gitna ng kahirapan pagkatapos ng digmaan, may mga pamilyang handang magbigay ng kanilang oras, lakas, salapi at anumang mayroon sila upang maitayo muli ang kanilang sambahan.
Ipinagpatuloy ang mga misa.
Ipinagpatuloy ang pagbibinyag.
Ipinagpatuloy ang mga kasal, libing, panalangin at pagdiriwang.
Unti-unting muling nabuo ang pamayanang Aglipayano ng Mariveles.
Ang Malaking Simbahan ng 1963
Pagsapit ng 1963, nagpasya ang kongregasyon na magtayo ng mas malaki at mas matibay na simbahan.
Pinangunahan ito ni Rev. Fr. Raymundo Rivera, kasama ang mga lider-layko at mga kasapi ng parokya.
Hindi ito simpleng proyekto ng isang pari.
Sama-samang proyekto ito ng komunidad.
May nagbigay ng salapi.
May nagbigay ng kagamitan.
May nag-ambag ng materyales.
May nagtrabaho.
May naghanda ng pagkain.
May nagbigay ng sariling panahon.
Sa ganitong paraan, ang simbahan ay literal na naitayo ng mga kamay ng mga taong naniniwala rito.
1965: Pagiging Ganap na Parokya
Noong 1965, kinilala ang kongregasyon bilang isang ganap na parokya.
Nabili rin ang lupang kinatatayuan ng simbahan mula sa pamilya ni Raymundo Cataño.
Napakahalaga ng hakbang na ito.
Mahigit animnapung taon pagkatapos ng mga pambansang kontrobersiya tungkol sa pagmamay-ari ng mga lumang simbahan, ang IFI sa Mariveles ay mayroon nang sariling lupa at sariling tahanan ng pananampalataya.
Nang mailipat si Fr. Raymundo Rivera sa ibang destino, ipinagpatuloy ni Rev. Fr. Silvestre Velasco ang pagtatayo ng mas malaki at matibay na simbahang yari sa kongkreto.
Sa pagdaan ng panahon, marami pang pari at layko ang nagpatuloy sa gawaing sinimulan ng kanilang mga nauna.
Kabilang sa mga paring naglingkod sa kasaysayan ng parokya sina Rev. Fr. Samuel Galvez, Rev. Fr. Alejandro Gonzales, Rev. Fr. Enrique Yraola, Rev. Fr. Jose Tuazon, at iba pang mga manggagawang naglaan ng kanilang buhay at paglilingkod sa pamayanang Aglipayano ng Mariveles.
Isang Paring Naglingkod sa Mariveles na Kalauna'y Naging Obispo Máximo
Sa kasaysayan ng parokya ng Iglesia Filipina Independiente sa Mariveles ay may isang pangalan na kalaunan ay magkakaroon ng napakalaking papel sa pambansang kasaysayan ng simbahan.
Rev. Fr. Joel Ocop Porlares.
Ayon sa lokal na kasaysayan ng parokya, kabilang sa naging ministerial assignments ni Fr. Joel Porlares ang paglilingkod bilang pari sa Mariveles, Bataan.
Sa panahong iyon, isa pa siyang batang pari na naglilingkod sa mga ordinaryong Aglipayanong pamilya sa isang bayang malayo sa pambansang sentro ng simbahan.
Nagdiwang siya ng misa.
Nagministeryo siya sa mga pamilya.
Nakibahagi siya sa buhay ng lokal na simbahan.
At naging bahagi siya ng mahabang hanay ng mga paring humubog sa kongregasyon ng Mariveles.
Ang mas malawak na tala tungkol sa kanyang ministeryo ay malinaw na nagpapatunay na naglingkod si Porlares bilang pari sa Diocese of Bataan and Bulacan matapos siyang maordinahan noong Setyembre 1984. Naging aktibo rin siya sa Bataan Ecumenical Council at kalaunan ay naging obispo mismo ng Diocese of Bataan and Bulacan.
Dahil dito, ang kanyang naging paglilingkod sa Mariveles ay hindi isang hiwalay na yugto lamang.
Bahagi ito ng mas malalim niyang kaugnayan sa Bataan.
Sino si Joel Ocop Porlares?
Si Joel Ocop Porlares ay isinilang noong Enero 1, 1961 sa Tacloban at lumaki sa Basey, Samar.
Mula rin sa pamilyang Aglipayano ang kanyang pinagmulan.
Ang kanyang ama ay isa ring pari ng Iglesia Filipina Independiente.
Nag-aral siya ng teolohiya sa Saint Andrew's Theological Seminary at nagtapos ng Bachelor of Theology noong 1984.
Noong Setyembre ng parehong taon, inordenahan siyang pari.
Kalaunan ay nakakuha rin siya ng Master of Divinity at nag-aral ng Canon Law sa University of Santo Tomas.
Naglingkod siya bilang pari sa iba't ibang diyosesis, kabilang ang Greater Manila Area, Western Pangasinan, at Bataan and Bulacan.
Noong 1987, naging Program Coordinator siya ng Bataan Ecumenical Council.
Noong sumunod na taon, naging Regional Program Coordinator siya ng Central Luzon Ecumenical Council.
Ipinapakita nito na kahit noong bata pa siyang pari, hindi lamang lokal na parokya ang kanyang iniintindi.
Aktibo rin siya sa pagtataguyod ng pagkakaisa at pakikipag-ugnayan sa iba pang mga simbahang Kristiyano.
Mula Pari ng Bataan Patungong Obispo
Habang lumalawak ang kanyang karanasan sa ministeryo, lumawak din ang kanyang responsibilidad.
Noong Hulyo 25, 2013, itinalaga siya sa episcopal ministry.
Naging Diocesan Bishop ng Diocese of Bataan and Bulacan.
Napakahalaga nito para sa kasaysayan ng IFI sa Mariveles.
Ang dating paring naglingkod sa mga Aglipayano sa Mariveles ay naging obispong namahala sa diyosesis na kinabibilangan ng Bataan.
Noong 2017, nahalal siyang General Secretary ng Iglesia Filipina Independiente.
Kinumpirma ng Union of Utrecht noong 2017 na si Bishop Joel O. Porlares, noon ay Bishop of the Diocese of Bataan and Bulacan, ang nahalal na bagong General Secretary ng IFI. Nagtuturo rin siya noon ng Church Law at Church History sa Aglipay Central Theological Seminary at St. Andrew's Theological Seminary.
Mula sa paglilingkod sa mga lokal na kongregasyon, unti-unti siyang umakyat sa pambansang pamumuno ng simbahan.
Mayo 9, 2023: Isang Dating Pari sa Bataan ang Nahalal na Obispo Máximo
Noong Mayo 9, 2023, sa ika-labinlimang General Assembly ng Iglesia Filipina Independiente, nahalal si Joel Ocop Porlares bilang bagong Obispo Máximo.
Pinalitan niya si Obispo Máximo Rhee Timbang.
Noong Hunyo 29, 2023, sa Kapistahan nina San Pedro at San Pablo, pormal siyang iniluklok bilang ika-labing-apat na Obispo Máximo ng Iglesia Filipina Independiente.
Mula sa isang batang pari...
Mula sa kanyang paglilingkod sa Bataan...
Mula sa kanyang naging bahagi sa ministeryo sa Mariveles ayon sa lokal na tala ng parokya...
Naging obispo siya ng Bataan at Bulacan...
Naging General Secretary...
At kalaunan ay naging pinakamataas na espirituwal at administratibong pinuno ng buong Iglesia Filipina Independiente.
Isang pambihirang bahagi ito ng kasaysayan ng Aglipayanismo sa Mariveles.
Dahil hindi lahat ng parokya ay maaaring magsabing ang isang paring minsang naglingkod sa kanilang lokal na kongregasyon ay kalaunang naging Obispo Máximo ng buong simbahan.
Mula Mariveles Hanggang sa Pandaigdigang Kristiyanismo
Samantala, ang Iglesia Filipina Independiente mismo ay patuloy na lumawak ang ugnayan sa pandaigdigang Kristiyanismo.
Noong 1958, naging miyembro ito ng World Council of Churches.
Noong 1961, nagkaroon ito ng kasunduan ng full communion sa The Episcopal Church.
Noong 1965, pumasok naman ito sa full communion sa mga Old Catholic Churches of the Union of Utrecht.
Sa pagdaan ng panahon, nagkaroon pa ito ng mas malawak na relasyon sa mga Anglican, Old Catholic at iba pang mga simbahang Kristiyano sa iba't ibang bahagi ng mundo.
Kaya ang simbahang nagsimula bilang isang kilusang Pilipino noong 1902 ay hindi nanatiling nakahiwalay.
Naging bahagi ito ng pandaigdigang ecumenical Christian community.
Isang Simbahang Isinilang sa Pakikibaka
Mahigit isang siglo na ang lumipas mula nang ipahayag ni Isabelo de los Reyes ang Iglesia Filipina Independiente.
Ngunit nananatiling mahalaga ang mga ugat nito.
Ito ay simbahang isinilang sa panahon ng Himagsikan.
Simbahang hinubog ng paghahangad ng mga Pilipino para sa kalayaan.
Simbahang nakaranas ng pag-uusig at kontrobersiya.
Simbahang nawalan ng mga gusaling dati nitong ginagamit matapos ang mga makasaysayang desisyon ng hukuman.
Simbahang napilitang magsimulang muli.
Simbahang nasira sa digmaan.
At simbahang paulit-ulit na muling itinayo ng sarili nitong mga miyembro.
Ang Iglesia Filipina Independiente sa Mariveles
Ganito rin ang kuwento nito sa Mariveles.
Mula sa isang maliit na kapilya sa Sitio Sarmento noong 1904...
Sa mga unang binyag at misa...
Sa mga pamilyang Gonzales, de Leon, Sarreal, Yraola, Echevarria, Palma, Balan, Mendoza, Geraldez, Samson, Zapanta, Lioc, Lumayra, Macatual, Gallardo, Rubia, Ramirez at marami pang iba...
Sa pagkawasak ng simbahan noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig...
Sa pansamantalang sambahang itinayo noong 1946...
Sa malaking pagtatayong sinimulan noong 1963...
Sa pagiging ganap na parokya noong 1965...
Hanggang sa mga paring naglingkod sa bawat salinlahi...
At hanggang sa isang dating pari ng Mariveles na si Joel Ocop Porlares, na kalaunan ay naging Obispo ng Bataan at Bulacan at ika-labing-apat na Obispo Máximo ng Iglesia Filipina Independiente...
Patuloy ang kasaysayan.
Higit sa Isang Gusali
Kapag tinitingnan natin ngayon ang Iglesia Filipina Independiente sa Mariveles, hindi lamang isang gusali ang ating nakikita.
Nakikita natin ang mahigit isang siglo ng buhay ng mga Mariveleño.
Nakikita natin ang alaala ng mga ninunong nakibaka para sa bayan.
Nakikita natin ang mga pamilyang piniling sumapi sa isang bagong simbahang Pilipino noong panahon na napakahirap gawin iyon.
Nakikita natin ang mga taong nawalan ng sambahan ngunit hindi nawalan ng pananampalataya.
Nakikita natin ang mga manggagawang muling nagtayo pagkatapos ng digmaan.
Nakikita natin ang mga pari at laykong naglingkod nang walang hinihintay na kapalit.
At nakikita natin ang isang lokal na kongregasyong naging bahagi ng isang napakalaking kuwento ng pananampalataya at kalayaan ng mga Pilipino.
Mula kay Gregorio Aglipay...
Mula kay Isabelo de los Reyes...
Mula sa mga Katipunero at makabayang Mariveleño...
Mula kay Cabesang Tonang Agatona de Leon at sa kanyang mga anak at inapo...
Mula sa mga unang Aglipayano ng Sitio Sarmento...
Hanggang kay Obispo Máximo Joel Ocop Porlares...
Ang kasaysayan ng Iglesia Filipina Independiente sa Mariveles ay isang kasaysayan ng pananampalataya, pakikibaka, pagkakaisa, kalayaan at pagiging Pilipino.
At higit sa lahat, isa itong mahalagang bahagi ng kasaysayan ng Mariveles, Bataan.
MARIVELES HISTORICAL SOCIETY
Pinangangalagaan ang kasaysayan, alaala at pamanang Mariveleño upang ang mga kuwento ng ating mga ninuno ay hindi mawala, kundi maipasa nang tama at buong pagmamalaki sa mga susunod na salinlahi.
0 Comments